Największe starcie powstania. Bitwa pod Siemiatyczami

Podziel się w social media!

Przeczytanie tego artykułu zajmie < 1 minutę
Autor: Łukasz Starowieyski
6 II 1863

To było największe starcie całego powstania. „Rozpacz i gniew miota nami, że trzeba się cofać, gdy rano jeszcze tak pewni byliśmy zwycięstwa! »Zameczek« dał się wybić z pozycji, a Jabłonowski nie przybył pomimo rozkazu. To nas zgubiło” – pisał jeden z uczestników bitwy. W Siemiatyczach zgromadziło się ok. 4 tys. powstańców z kilku oddziałów. Rosjan było niemal dwa razy mniej. „Liczebnie byliśmy górą, lecz broń nasza była mizerna – dodawał cytowany powstaniec – żadnej znajomości walczenia w żołnierzach i, niestety, brak koniecznej w takich razach odwagi”. Generał Zachar Maniukin początkowo zlekceważył insurgentów, uderzając bez większego przygotowania. Atak rozpoczął od ostrzału artyleryjskiego, po południu Rosjanie zaatakowali obsadzony przez Polaków cmentarz. Atak został odparty, a następnie powstańcy wyprowadzili kontruderzenie. „Kosynierzy energicznie ruszyli naprzód i jeden już tylko usłyszano strzał armatni kartaczami, który położył trupem jedenastu dzielnych kosynierów i Zameczkowi ubił konia. Strzał ten i upadek Zameczka powstrzymał na chwilę kosynierów” – opisywał początek bitwy sam dowódca powstańczej partii płk Władysław Cichorski-Zameczek. „Moskale stojący dotąd jak mur, ujrzawszy kosynierów, poczęli się wahać, a wkrótce w największym uciekać nieładzie; artyleria odbiegła swych dział” – pisał uczestnik wydarzeń. Polakom udało się nawet zdobyć dwie armaty. Rosjanie ponowili atak następnego poranka, tym razem nie popełniając błędu złego rozeznania. Działaniom powstańców zabrakło koordynacji, co spowodowało, że musieli się wycofać, a carskie wojsko zajęło miasto. Polacy stracili w bitwie ok. 200 ludzi, Rosjanie 70. W wyniku starcia spłonęły też całe Siemiatycze (ponoć pozostały ledwie cztery domy). To, co ocalało, podpalili kozacy. Powstańcze oddziały podzieliły się, część poszła w stronę Królestwa, jeden postanowił się przedrzeć na Białoruś.

Zobacz także

19 VII 1864

Był jednym z najbardziej poszukiwanych przez carskie władze powstańczych kapelanów. Szukający go żołnierze przeprowadzili ponad 20 rewizji klasztoru w Lądzie,…

19 VII 1864

To była czysta formalność. Audytoriat Polowy przesłał akt oskarżenia do Sądu Polowego ledwie jeden dzień wcześniej. „Posiadając już pewne wiadomości…

17 VII 1864

Już po raz trzeci aresztują carskie władze księdza Wiktora Bajkowskiego w czasie trwania zrywu. Pierwszy raz zatrzymują go 9 listopada,…