„Czarna pani” i 1000 rannych. Zamknięcie lazaretu w Strzelnie

Podziel się w social media!

Przeczytanie tego artykułu zajmie < 1 minutę
Autor: Łukasz Starowieyski
22 VI 1864

To był największy powstańczy szpital w zaborze pruskim. „Jednocześnie mogło w nim przebywać ok. dwustu rannych i chorych, a jeśli było ich więcej, opiekowali się nimi mieszkańcy Strzelna we własnych domach” – pisała Alina Sokołowska na stronie powstanie1863-64.pl. Lazaret został założony staraniem Emilii Sczanieckiej – przewodniczącej Komitetu Niewiast Wielkopolskich w maju 1863 r. Sczaniecka pochodziła z bogatej rodziny ziemiańskiej, urodziła się w Brodach. Otrzymała też staranne wykształcenie. Miała też bogatą patriotyczną kartę. Już w czasie zrywu z 1830 r. zorganizowała zbiórkę środków na cele powstańcze i zawiozła je do Warszawy. Następnie została w stolicy Królestwa. Skierowana została do pracy w szpitalu wojskowym na Ujazdowie, gdzie została pomocnikiem lekarza. Tam nauczyła się kierowania lazaretem i udzielenia pomocy. To była chwila przełomowa. Odtąd do końca życia pomagała rannym i chorym. Nazywano ją „czarną panią” od koloru sukien, które nosiła na co dzień. Za udział w powstaniu władze pruskie skazały ją na konfiskatę majątku i 6 miesięcy więzienia, ale ostatecznie została ułaskawiona. Nadal jednak prowadziła działania zarówno filantropijne, jak i konspiracyjne. Podczas wiosny ludów założyła Komitet Opieki nad Rannymi, prowadziła też szkolenia w zakresie opieki nad rannymi w boju. Założyła też kilka lazaretów. W trakcie powstania styczniowego nie tylko organizowała szpitale, ale osobiście jeździła na pole walki, by opatrywać rannych. Przewożono ich do zaboru pruskiego, ponieważ carscy żołnierze bardzo często dobijali rannych w boju. Pruskie władze zezwoliły na działanie lazaretów, ale miały je pod baczną obserwacją. Przeprowadzano liczne rewizje i aresztowano ozdrowieńców. Ostatecznie nakaz zamknięcia lazaretu zostały wydany 22 czerwca. Szacuje się, że leczyło się w nim ponad 1000 powstańców.

Zobacz także

19 VII 1864

Był jednym z najbardziej poszukiwanych przez carskie władze powstańczych kapelanów. Szukający go żołnierze przeprowadzili ponad 20 rewizji klasztoru w Lądzie,…

19 VII 1864

To była czysta formalność. Audytoriat Polowy przesłał akt oskarżenia do Sądu Polowego ledwie jeden dzień wcześniej. „Posiadając już pewne wiadomości…

17 VII 1864

Już po raz trzeci aresztują carskie władze księdza Wiktora Bajkowskiego w czasie trwania zrywu. Pierwszy raz zatrzymują go 9 listopada,…